Çocuklara El Yıkama Alışkanlığı Nasıl Kazandırılır?

Okul, oyun parkı, toplu taşıma... Çocuklar gün boyunca sayısız yüzeye dokunur ve ellerini sık sık yüzlerine, ağızlarına götürür. Özellikle okul döneminde ve kış aylarında hastalıkların sıklaştığı zamanlarda, düzenli el yıkama çocuğu korumanın en basit ve en etkili yollarından biridir.

Ancak bilmek yetmez; asıl mesele bunu çocuğun kendi isteğiyle yaptığı bir alışkanlığa dönüştürmektir.

Çocuğa el yıkama ne zaman öğretilmeli?

El yıkama alışkanlığı ne kadar erken başlarsa o kadar kolay yerleşir. Çocuk lavaboya ulaşabildiği ve ellerini kullanabildiği andan itibaren, genellikle 2 yaş civarında, birlikte yıkamaya başlayabilirsiniz. Okul öncesi dönemde ise adımları tek başına yapmayı öğrenebilir.

Eller ne zaman yıkanmalı?

Çocuğunuza ellerini hangi anlarda yıkaması gerektiğini somut örneklerle anlatın:

• Yemekten önce ve sonra
• Tuvaletten sonra
• Eve, okula ya da kreşe girince
• Dışarıda oynadıktan sonra
• Hayvanları sevdikten sonra
• Hapşırdıktan, öksürdükten ya da burnunu sildikten sonra
• Ellerinde görünür bir kir olduğunda

Doğru el yıkama adımları

1. Elleri suyla ıslatın.
2. Yeterli miktarda temizleyici alın.
3. Avuç içlerini birbirine sürtün.
4. El sırtlarını ovun.
5. Parmak aralarını unutmayın.
6. Başparmakları ayrı ayrı ovun.
7. Parmak uçlarını ve tırnak altlarını avuç içine sürtün.
8. Bol suyla durulayın.
9. Temiz bir havluyla kurulayın.

Köpürtme süresi en az 20 saniye olmalıdır. Çocuklar için bu süreyi saymak yerine kısa bir şarkıyla ölçmek çok daha kolaydır.

Alışkanlık kazandırmanın pratik yolları

Örnek olun. Çocuklar söyleneni değil, gördüğünü yapar. Eve girince, yemekten önce birlikte el yıkayın.

Şarkıyla süre tutun. “İyi ki doğdun” şarkısını iki kez söylemek yaklaşık 20 saniye eder. Aileye özel kısa bir el yıkama şarkısı da uydurabilirsiniz.

Lavaboyu ulaşılabilir yapın. Sağlam bir basamak, çocuğun kimseden yardım istemeden lavaboya ulaşmasını sağlar. Bağımsızlık hissi alışkanlığı güçlendirir.

Kendi yapmasına izin verin. Pompaya kendisinin basması, havluyu kendisinin alması çocuğa sorumluluk duygusu verir.

Görsel hatırlatıcı kullanın. Lavabonun yanına el yıkama adımlarını gösteren resimli bir kart asın. Okuma bilmeyen çocuklar bile adımları resimlerden takip edebilir.

Küçük bir takip tablosu yapın. Gün içindeki el yıkama anlarını çıkartmalarla işaretlemek, özellikle okul öncesi çocuklar için motive edicidir.

Nedenini anlatın. “Ellerimizde gözle göremediğimiz küçük mikroplar var, yıkayınca gidiyorlar” gibi yaşına uygun, korkutmayan açıklamalar yapın.

Keyifli hale getirin. Köpük çocuklar için başlı başına eğlencelidir. Köpük formundaki el temizleyiciler hem kolay kullanılır hem de el yıkamayı oyuna dönüştürür.

Sık el yıkayan çocuklarda ellerin kuruması

Gün içinde ellerini çok sık yıkayan çocuklarda, özellikle kış aylarında el sırtlarında kuruluk, gerginlik ve çatlamalar görülebilir. Kuruyan ve acıyan eller, çocuğun el yıkamaktan kaçınmasına da neden olabilir.

Bunu önlemek için:

• Sıcak değil ılık su kullanın.
• Elleri ovuşturmadan, bastırarak kurulayın.
• Parmak aralarında nem kalmadığından emin olun.
• Cildi kurutmayan, nazik bir el temizleyici tercih edin.

Kış aylarında el bakımı için Eller İçin Kışa Özel Bakım yazımıza da göz atabilirsiniz.

Çocuklar için el temizleyici seçerken neye dikkat etmeli?

• Hassas ciltlere uygun, nazik temizleyiciler içermeli.
• SLS ve SLES gibi sert temizleyiciler içermemeli.
• Yoğun parfüm içermemeli.
• Köpük formu, çocukların kolay kullanması ve az ürünle yeterli temizlik için pratiktir.
• Organik sertifikalı ve dermatolojik olarak test edilmiş olması güven verir.

Clooe El Temizleme Köpüğü, organik kekik suyu, organik gül suyu ve meyan kökü ekstresi içeren formülüyle elleri nazikçe temizler. Hindistan cevizi türevi bitkisel temizleyici ve gliserin sayesinde cildi kurutmadan arındırmaya yardımcı olur. İçeriğinin %97,6'sı doğal kökenlidir; SLS, SLES ve gluten içermez, vegan formüle sahiptir ve dermatolojik olarak test edilmiştir. Bebekten yetişkine tüm aile aynı şişeyi kullanabilir. Tek pompada çıkan yumuşak köpük, çocukların el yıkamayı kendi başlarına yapmasını da kolaylaştırır.

Sık Sorulan Sorular

Çocuklar ellerini ne kadar süre yıkamalı?
Köpürtme en az 20 saniye sürmelidir. Bu süreyi bir şarkıyla ölçmek çocuklar için en kolay yöntemdir.

El dezenfektanı el yıkamanın yerini tutar mı?
Su ve temizleyiciye ulaşılamadığında geçici bir çözüm olabilir, ancak eller kirliyse ya da yağlıysa el yıkamanın yerini tutmaz. Mümkün olduğunda su ve temizleyiciyle yıkamak tercih edilmelidir.

Çocuğum el yıkamak istemiyorsa ne yapmalıyım?
Zorlamak yerine süreci eğlenceli hale getirin: şarkı, köpük, takip tablosu ya da birlikte yıkamak işe yarar. Ellerin kuruyup acıması da kaçınmanın nedeni olabilir, bunu da kontrol edin.

Bebeklerin elleri de yıkanmalı mı?
Evet. Bebekler ellerini sık sık ağızlarına götürdüğü için, özellikle emekleme döneminde ve yemekten önce ellerinin nazikçe temizlenmesi önemlidir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Ellerde geçmeyen kızarıklık, çatlak ya da tahriş fark ederseniz doktorunuza danışın.